Home

Bomen over duurzame landbouw

Zonder landbouw kunnen we niet, en omdat er steeds meer mensen zijn, moet de landbouw steeds meer produceren. Meestal gebeurt dat grootschalig en in monoculturen, maar dat is dan weer niet goed voor de duurzaamheid.
Bomen, die vroeger langs de veldwegen en tussen de akkers stonden, zijn verdwenen, want ze geven schaduw en staan de landbouwmachines in de weg. Maar daardoor zijn er ook geen vogels meer die schadelijke insecten kunnen opeten – of schuilplaatsen voor andere natuurlijke vijanden van plagen.
Agroforestry – of ‘boslandbouw’ – is een systeem waarin bosbouw of houtteelt wordt gecombineerd met landbouw, waardoor een veld zowel hout en boomproducten (zoals noten, fruit) kan produceren naast akkergewassen, of melk en vlees, als er gras wordt geteeld.

Lees het artikel over agroforestry –
Het is vrij lang, je kunt ook allemaal de inleiding lezen en de rest van de tekst verdelen: ieder een of twee alinea’s en die in een of twee zinnen samenvatten.

Beantwoord dan de vragen:

  1. Wat is een monocultuur?
  2. Waarom is een monocultuur ecologisch gezien een soort ‘woestijn’?
  3. Waarom heeft men in de moderne landbouw graag monoculturen? Wat is het voordeel?
  4. Als je in een bos landbouwgewassen zaait, zal er niet veel van terechtkomen. Hoe moeten de bomen geplant worden om er tussen wel een goede opbrengst te kunnen krijgen?
  5. Waarom moeten bomenrijen in ons klimaat noord-zuid worden geplant? Hoe moet je ze in de tropen planten als je juist schaduw wilt?
  6. In de tekst staat dat de bomen water en nutriënten (mineralen) omhoog halen waar het tussengewas van profiteert. Hoe werkt dat, de bomen doen dat toch niet om de planten te helpen?
  7. Agroforestry geeft een hogere opbrengst (meestal niet in de eerste jaren). Leg uit waardoor de productie hoger is dan in een gewone akker.
  8. In de tropen is agroforestry vanouds de meest gangbare vorm van landbouw. Kun je uitleggen waarom het daar nog veel gunstiger is dan in ons klimaat?
  9. In de moderne grootschalige landbouw in de tropen (zoals de sojacultuur in het Amazonegebied) worden geen bomen tussen de sojaplanten geplant (of stroken bos gehandhaafd) in verband met de grote landbouwmachines. Welk gevaar loopt zo’n akker daardoor? (bijvoorbeeld bij langdurige droogte?)
  10. Vergelijk landschappen met en zonder bomen en bespreek de verschillen in beleving van jezelf, je klas, of andere mensen, of maak foto’s en vraag een aantal mensen, welk landschap ze mooier vinden – en waarom.
  11. Agroforestry is ook goed om CO2 vast te houden: naar schatting 34 ton per hectare. Een deel komt weer vrij als het hout wordt verbrand maar een deel blijft in de grond. Leg uit hoe dat werkt. (Lees ook het artikel over Biochar: verkoold hout blijft in de grond en bindt zelfs meer CO2).
  12. Ga in je eigen omgeving op zoek naar bedrijven met agroforestry, interview de boer over de voor- en nadelen. Als er geen voorbeeld te vinden is, zou je eens voorzichtig kunnen informeren waarom het niet gebeurt, of een artikel schrijven over de grote voordelen van het systeem en dat in een plaatselijke krant proberen te plaatsen.